08:30 Ontvangst  
09:00 - 09:15 Inleiding door dagvoorzitter Angelique Reitsma  
09:15 - 10:00 Tijdlijnen. prof. dr. V. Icke
Het verhaal gaat dat Augustinus ooit heeft gezegd: “Als je mij niet vraagt wat tijd is, weet ik het.” Sindsdien is de natuurkunde wel wat opgeschoten. De fysische eigenschappen van tijd zijn beter bepaald, maar daarmee is een groot deel van het contact met onze dagelijkse ervaring verloren gegaan – zoals meestal in de natuurkunde. Het blijkt dat tijd soortgelijke eigenschappen heeft als ruimte. Tijd heeft geen richting, en toch lijkt het alsof de tijd verstrijkt. Tijd is niet absoluut, maar relatief: een klok op Aarde loopt niet gelijk met eenzelfde klok op de Maan. Het verleden is eindig, want tijd begon met de Oerknal. Hoeveel toekomst zal er zijn hoe merkt de geneeskunde dat tijd relatief is? Hoe moet in de dagelijkse praktijk rekening worden gehouden met de relativiteit van tijd?
10:00 - 10:45 DNA-reparatie, voeding en lang en gelukkig leven … prof. dr. J.H.J. Hoeijmakers
DNA bevat alle erfelijke informatie die ons de mens maken die we zijn. Het DNA in elke lichaamscel wordt echter voortdurend beschadigd door straling en stoffen in voedsel, water en lucht, maar ook door onze eigen ademhaling, waarbij zuurstofradicalen vrijkomen. Gelukkig wordt het merendeel van die beschadigingen tijdig gerepareerd, voordat ze leiden tot permanente fouten in de erfelijke code, die kanker kunnen veroorzaken. In deze lezing wordt een overzicht gegeven van recente vooruitgang op het gebied van verouderingsonderzoek
10:45 - 11:15 Pauze  
11:15 - 12:00 Arts en autonomie. Over tijdbeleving en werkvoldoening. prof.dr. F.G. Huisman
Tijd speelt voor de hedendaagse arts een grote rol. De werkdag van veel artsen kenmerkt zich door te weinig tijd, zij voelen zich vaak geleefd, met alle gevolgen van dien. Daarnaast zijn er nog de onregelmatige werktijden en nachtdiensten. Hoe was dat vroeger eigenlijk? Hoe leefden en werkten artsen, hoe was de relatie werk en tijd door de eeuwen heen en wat kunnen we daarvan leren? Welke rol speelt historisch gezien de vooruitgang in de medische wetenschap in de overgang naar de huidige tijd van haast en tijdgebrek en welke lessen kunnen we daaruit trekken voor de hedendaagse praktijk?
12:00 - 12:45 Kairos. Een nieuwe bevlogenheid J.J. Hermsen
Over de verhouding tussen tijd en zorgverlening valt veel te zeggen. In deze lezing zal Joke Hermsen stilstaan bij een door de Griekse arts Hippocrates gemaakte opmerking: dat medisch ingrijpen de aandacht en scherpte vereist van Kairos, de Griekse god van het juiste ogenblik, de juiste timing en de juiste maat. Wat bedoelde Hippocrates precies toen hij schreef dat de Kairostijd onontbeerlijk is voor het welslagen van medische ingrepen? En in hoeverre speelt deze aandachtsvolle tijd tegenwoordig nog een rol van betekenis in de zorg?
12:45 - 13:45 Lunch  
13:45 - 14:30 Het blijft niet langer licht na het instellen van de zomertijd! dr. M. Gordijn
‘We zullen de lange zwoele zomeravonden missen’ is het belangrijkste argument van voorstanders van het behoud van de zomertijd. Maar is dat zo? Zijn er langere avonden na het ingaan van de zomertijd en kunnen we ze niet missen? Nee, de avonden zijn net zo lang en net zo licht! Alleen omdat we ‘s morgens gedwongen worden eerder op te staan en ons werk een uurtje verschuiven, lijkt het langer licht. Deze opgelegde verschuiving van slaap- en waaktijden ten opzichte van de natuurlijke licht-donker cyclus is niet altijd eenvoudig. Want die natuurlijke licht-donker cyclus is een belangrijk signaal om de biologische klok in onze hersenen gelijk te zetten. Die biologische klok tikt met een periode van gemiddeld iets meer dan 24 uur en moet dus iedere dag even gelijk gezet. Dat gebeurt met licht in de ochtend. Licht in de avond geeft hem juist nog een extra zetje in de verkeerde richting en resulteert in later naar bed willen en meer moeite met wakker worden ‘s morgens. Als de wekker ons dan toch wekt, zijn we niet uitgeslapen. Slaaptekort en het niet goed in de pas lopen van de sociale tijd (werktijden, de wekker etc) en de tijd van onze interne biologische klok veroorzaakt zowel korte- als lange termijn problemen met slaperigheid, concentreren, en gezondheid. Langer licht in de toch wel zwoele zomeravonden moeten we dus ook helemaal niet willen en langer donker op winterochtenden bij permanente zomertijd al helemaal niet....
14:30 - 15:15 Haast?! Druk?! Waarom stellen mensen dan toch uit? dr. W. van Eerde
Deze presentatie gaat over uitstellen, oftewel hoe mensen taken vermijden zelfs als ze weten dat het negatieve gevolgen kan hebben. Naast een analyse van uitstelgedrag en hoe persoonlijkheid een rol speelt wordt er ook ingegaan op wat mogelijkerwijs kan helpen om minder uit te stellen.
15:15 - 15:45 Pauze  
15:45 - 16:30 Van Big Bang tot Burn-out: andere tijden “Stress” prof. dr. W.J.G. Hoogendijk
Stress is zonder twijfel een van de meest misbruikte begrippen van deze tijd. Maar wat ís stress eigenlijk? 13,7 miljard jaar na de oerknal, 250.000 jaar nadat homo sapiens zijn intrede deed en twee eeuwen na de Industriële Revolutie is de wereld in steeds hoger tempo steeds complexer aan het worden. Ons stress-systeem, grotendeels gevormd in een periode waarin nog niet eens leven op het land bestond (laat staan psychologische stress), is helemaal niet toegerust om de problemen van deze tijd het hoofd te bieden. Het is dan ook geen toeval dat het aantal gevallen van slapeloosheid, depressie en burn-out een alarmerende is.
16:30 - 17:15 Altijd maar werken, altijd maar feesten. Een cultuurkritische analyse van ons tijdsregime prof. dr. W. Weyns
Net als geld is tijd een middel om afspraken te maken en af te dwingen. Zonder tijdsafspraken, zonder klokken en kalenders is het leven niet organiseerbaar. Het woord agenda betekent 'dingen die gedaan moeten worden', en een klok of een wekker roept ons tot de (tijds)orde. Zoals alle afspraken geven tijdsafspraken soms aanleiding tot conflict. Denk aan de invoering van de prikklok, flexibele werkuren, winter- en zomertijd, het afschaffen of invoeren van feestdagen, het opdoeken van de zondag als rustdag, de invoering van de 24uur-economie en de talloze agenda- en roosterconflicten die ons dagelijks bezighouden. Over tijd wordt voortdurend gebakkeleid. Toch veranderen tijdregimes niet zo vaak. Dat gebeurt maar heel af en toe. In deze lezing wordt de prikkelende idee ontwikkeld dat wij vandaag een antropologisch nooit geziene herstructurering van de tijd meemaken, één waarin het onderscheid tussen werktijd en feesttijd, zo niet wordt opgeheven, dan toch vervaagt. Dit heeft grote gevolgen voor onze identiteitsopbouw en voor onze manier van samenleven.
17:15 Afsluiting en borrel